Sözlük
Açık Bankacılık nedir?
Müşteri onayıyla banka hesap verilerinin ve ödeme başlatmanın üçüncü taraf sağlayıcılara API üzerinden açılması.
Açık bankacılık, bankaların müşteri onayına dayanarak hesap bilgilerini ve ödeme başlatma yetkisini standart API'ler üzerinden lisanslı üçüncü taraf sağlayıcılara açmasıdır. Avrupa'da PSD2 direktifiyle zorunlu hale gelen model, Türkiye'de 6493 sayılı Kanun kapsamındaki hesap bilgisi hizmeti (HBH) ve ödeme emri başlatma hizmeti (ÖEBH) lisanslarıyla düzenlenmiştir. Açık bankacılık; finansal veri toplayıcıları, akıllı bütçe uygulamaları ve alternatif ödeme akışlarının temelini oluşturur.
Kullanıcı için ne işe yarar?
Açık bankacılığın kullanıcıya görünen yüzü birleştirmedir: farklı bankalardaki hesaplarınızı tek uygulamada görmek (hesap bilgisi hizmeti) ve bir uygulamadan banka hesabınızla ödeme başlatmak (ödeme emri başlatma). Bütçe uygulamaları, muhasebe yazılımlarının banka entegrasyonları ve kartsız ödeme akışları bunun üzerine kurulur. Kritik kural: veri paylaşımı her zaman sizin açık onayınızla ve TCMB lisanslı kuruluşlar üzerinden olur; banka şifrenizi üçüncü taraf bir uygulamaya elle girmek açık bankacılık değildir, risktir.
Türkiye çerçevesi Avrupa'dan farklı mı?
Kavramsal olarak paralel, hukuken ayrıdır. Avrupa'da PSD2 bankalara API açmayı zorunlu kılmış ve standartlaştırmıştır; Türkiye kendi çerçevesini 6493 sayılı Kanun'daki HBH/ÖEBH lisanslarıyla kurmuştur. Yaklaşan PSD3/PSR paketi Avrupa'da kullanıcıya 'izin paneli' (kim, neye erişiyor) zorunluluğu getiriyor — Türkiye ekosistemi için de iyi tasarım standardı budur. Derin anlatım için açık bankacılık rehberimize bakın.