Kurumlar
Fintech Ekosisteminde Kim Ne Yapar?
Türkiye'de bir fintech ürünü genellikle birden çok kurumun alanına girer: ödeme lisansı TCMB'den, banka lisansı BDDK'dan, kripto ve kitle fonlama izni SPK'dan gelir; müşteri tanıma kurallarını MASAK, veri kurallarını KVKK koyar. Bu rehber 20 kurumu rolleriyle ve resmî bağlantılarıyla listeler.
| Faaliyet | İzin veren | Dayanak | Liste |
|---|---|---|---|
| Ödeme hizmetleri (transfer, tahsilat, sanal POS) | TCMB | 6493 sayılı Kanun | Ödeme kuruluşları |
| Elektronik para ihracı (cüzdan, ön ödemeli kart) | TCMB | 6493 sayılı Kanun | E-para kuruluşları |
| Bankacılık, dijital banka, servis modeli bankacılığı | BDDK | 5411 sayılı Bankacılık Kanunu | Dijital bankacılık |
| Kripto varlık platformu ve saklama | SPK | 6362 sayılı SPKn (7518 değişikliği) | Kripto listesi |
| Kitle fonlama platformu | SPK | III-35/A.2 Tebliği | Kitle fonlama |
| Yatırım hizmetleri (aracı kurum, robo danışmanlık) | SPK | 6362 sayılı SPKn | Wealthtech |
Düzenleyici ve denetleyici kurumlar
Lisans veren, kural koyan ve denetleyen kamu kurumları.
-
TCMB tcmb.gov.tr
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası
6493 sayılı Kanun kapsamında ödeme ve elektronik para kuruluşlarını lisanslar ve denetler; FAST, EFT, TR Karekod kuralları, açık bankacılık (ÖHVPS) standartları ve Dijital Türk Lirası projesini yürütür.
-
BDDK bddk.org.tr
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu
Bankaları (dijital bankalar ve servis modeli bankacılığı dahil), finansal kiralama, faktoring ve finansman şirketlerini lisanslar ve denetler; bankaların bilgi sistemleri ve uzaktan kimlik tespiti kurallarını koyar.
-
SPK spk.gov.tr
Sermaye Piyasası Kurulu
Sermaye piyasasını düzenler; 7518 sayılı Kanun'dan bu yana kripto varlık hizmet sağlayıcılarını, ayrıca kitle fonlama platformlarını ve yatırım kuruluşlarını yetkilendirir ve denetler.
-
MASAK masak.hmb.gov.tr
Mali Suçları Araştırma Kurulu
Hazine ve Maliye Bakanlığı'na bağlı mali istihbarat birimi; yükümlüler için suç gelirlerinin aklanmasının önlenmesi (AML), müşteri tanıma ve kripto transferlerine ilişkin kuralları belirler, şüpheli işlem bildirimlerini alır.
-
TMSF tmsf.org.tr
Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu
Mevduat sigortası ve banka çözümlemesinden sorumludur; mahkeme kararıyla kayyum atanan şirketlerin (ödeme kuruluşları dahil) yönetimini de üstlenir.
-
Rekabet Kurumu rekabet.gov.tr
Birleşme ve devralmalara izin verir, ödeme pazarındaki rekabet ihlallerini (ör. büyük teknoloji ve ödeme altyapısı dosyaları) inceler.
-
KVKK kvkk.gov.tr
Kişisel Verileri Koruma Kurumu
Kişisel verilerin işlenmesi ve yurt dışına aktarımı kurallarını uygular; açık bankacılık, KYC ve bulut kullanımında doğrudan belirleyicidir.
-
BTK btk.gov.tr
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu
Elektronik haberleşme ve bilgi teknolojileri düzenleyicisi; mobil ödeme, elektronik imza ve erişim engelleme konularında fintech ile kesişir.
Meslek birlikleri
Sektörün öz düzenleyici birlikleri; üyelik bazıları için kanunen zorunludur.
-
TÖDEB todeb.org.tr
Türkiye Ödeme ve Elektronik Para Kuruluşları Birliği
Ödeme ve elektronik para kuruluşlarının kanunla kurulan, üyeliği zorunlu öz düzenleyici meslek birliği; sektör verisi, mevzuat takibi ve eğitim programları yürütür.
-
TBB tbb.org.tr
Türkiye Bankalar Birliği
Mevduat ve kalkınma/yatırım bankalarının birliği; dijital bankacılık istatistiklerini yayımlar, ortak altyapı ve ödeme komitelerini yürütür.
-
TKBB tkbb.org.tr
Türkiye Katılım Bankaları Birliği
Katılım bankalarının birliği; dijital katılım bankacılığı dahil sektör standartlarında rol oynar.
-
TSPB tspb.org.tr
Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği
Aracı kurumlar ve portföy yönetim şirketlerinin öz düzenleyici birliği; yatırım uygulamaları (wealthtech) tarafında sektör kurallarına katkı verir.
Piyasa altyapıları
Takas, saklama, kart ve açık bankacılık altyapısını işleten kuruluşlar.
-
BKM bkm.com.tr
Bankalararası Kart Merkezi
Kartlı ödeme takas ve mutabakat altyapısı; yerli kart şeması TROY'u, açık bankacılık geçidi GEÇİT'i işletir ve aylık kartlı ödeme istatistiklerini yayımlar.
-
Takasbank takasbank.com.tr
İstanbul Takas ve Saklama Bankası
Merkezi karşı taraf ve takas kuruluşu; sermaye piyasası takası yanında kripto varlık saklama altyapısı çalışmalarında da yer alır.
-
MKK mkk.com.tr
Merkezi Kayıt Kuruluşu
Merkezi saklama kuruluşu; Temmuz 2026'dan itibaren Türkiye kripto varlık piyasası verilerini günlük olarak yayımlar, tokenizasyon altyapısında rol alır.
-
Borsa İstanbul borsaistanbul.com
Türkiye'nin borsa grubu; pay, borçlanma araçları ve türev piyasalarını işletir.
Ekosistem kuruluşları
Sektörü bir araya getiren dernekler, platformlar ve finans merkezi.
-
İFM ifm.gov.tr
İstanbul Finans Merkezi
Devlet destekli uluslararası finans merkezi projesi; finans kuruluşları ve fintech'lere teşvik ve yerleşim alanı sunar.
-
FinTech İstanbul fintechistanbul.org
Bağımsız ekosistem platformu; sektör haberleri, raporlar, etkinlik takvimi ve FinTech EcoMap şirket haritası yayımlar.
-
Türkiye Fintek Derneği turkiyefintek.org
Haziran 2025'ten bu yana faaliyette olan, fintech şirketlerini bir araya getiren sivil toplum kuruluşu.
-
FINTR fintr.org
Fintech Derneği (FINTR)
Kurumsal şirketleri ve girişimleri üye olarak bir araya getiren fintech sektör derneği.