Analiz & Rehber
Dolandırıcılık türleri ve korunma: IBAN kiralamadan SIM swap'a
Hesap kiralama, sahte yatırım siteleri, sahte karekod, SIM swap, oltalama ve 'güvenli hesap' tuzağı: nasıl işliyor, nasıl korunulur, mağdursanız ne yapmalı?
Dijital ödemeler hızlandıkça dolandırıcılık da hızlanıyor. FAST ile para saniyeler içinde el değiştiriyor ve kısa sürede birden fazla hesaptan geçebiliyor. Bu rehber, Türkiye’de 2026’da en sık karşılaşılan altı dolandırıcılık türünü, bunlara karşı pratik önlemleri ve mağdur olduğunuzda başvurabileceğiniz resmî kanalları anlatıyor. Kaynaklarımız TCMB, BDDK, SPK, Emniyet Genel Müdürlüğü, BTK ve USOM’un duyuruları ile yargı makamlarının basına yansıyan açıklamaları.
Tek bakışta: 6 dolandırıcılık türü
| Tür | Nasıl işliyor? | En önemli önlem |
|---|---|---|
| Hesap (IBAN) kiralama | “Günlük kazanç” karşılığında hesabınızı ya da kartınızı başkasına kullandırmanız isteniyor | Hesap bilgilerini, kartı ve şifreyi asla devretmeyin. Bu suça iştiraktir |
| Sahte yatırım siteleri | Yüksek getiri vaadiyle izinsiz forex, kaldıraçlı işlem veya kripto platformuna para yatırtılıyor | Kurumun SPK yetkisini ve erişim engeli duyurularını kontrol edin |
| Sahte karekod | Gerçek karekodun üzerine yapıştırılan kod sizi sahte bir ödeme sayfasına yönlendiriyor | Tutarı ve alıcıyı bankacılık uygulamanızın onay ekranında doğrulayın |
| SIM swap / sahte hat | Hattınız başka bir SIM karta taşınıyor ya da adınıza hat açılıyor, SMS şifreleri ele geçiriliyor | Hattınız aniden kesilirse hemen operatörü ve bankanızı arayın |
| Oltalama (phishing) | Banka, kargo veya kurum taklidi yapan SMS ve e-postalarla şifre ve kart bilgileri toplanıyor | Linke tıklamayın. Bankanıza yalnızca kendi uygulamasından girin |
| “Güvenli hesap” / kamu görevlisi taklidi | Kendini polis veya savcı olarak tanıtan kişi, “operasyon” bahanesiyle para ya da altın istiyor | Kamu görevlileri para, altın veya hesap numarası istemez |
1. Hesap kiralama (IBAN kiralama): “kolay para” değil, suç
Nasıl işliyor? Telegram gruplarında, sosyal medyada ve hatta öğrenci çevrelerinde “hesabını kullandır, günlük kazan” ilanları dolaşıyor. Halk TV’nin Mayıs 2026 haberinde görüşlerine yer verilen bir avukata göre bu gruplarda “temiz IBAN”, “güncel hesap”, “yüksek limitli banka hesabı” ve “USDT dönüşümü” gibi ifadeler kullanılıyor. Kiralanan hesaplar çoğunlukla yasa dışı bahis, nitelikli dolandırıcılık ve suç gelirlerinin aklanması zincirinde “ara durak” olarak kullanılıyor. Suç geliri birkaç hesaptan geçirilip kripto varlığa çevriliyor.
Hukuki risk: Kocaeli Cumhuriyet Başsavcılığı’nın Şubat 2026’da üniversite öğrencilerine yönelik düzenlediği seminerde savcılar, hesabını kullandıranların dosyada şüpheli olacağını ve suçun “asıl faili” gibi yargılanabileceğini söyledi. “Oda arkadaşım istedi” türü savunmaların kişiyi kurtarmadığını da vurguladılar (İHA aktarımı).
Yasal çerçeve 2026’da netleşti. 31 Temmuz 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan ve “12. Yargı Paketi” olarak bilinen 7589 sayılı Kanun, Türk Ceza Kanunu’nun 158. maddesine yeni bir fıkra ekledi. Hükme göre dolandırıcılık suçlarına iştirak, haksız menfaat amacıyla banka veya kredi kartı gibi ödeme araçlarını ya da banka, aracı kurum, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı nezdindeki hesabın kullanılmasını sağlayan bilgi veya araçları başkasına vermekle sınırlı kalırsa ceza yarı oranında indiriliyor. Hukukçuların değerlendirmesine göre düzenleme, hesap kullandırmanın suç olduğunu açıkça kabul ediyor. İndirim cezayı kaldırmıyor ve yalnızca kasten iştirak edenlere, katkısı hesap vermekle sınırlı kalanlara uygulanıyor.
Korunma:
- IBAN’ınızı yalnızca size ödeme yapacak kişilerle, o ödeme için paylaşın. “Hesabına para gelecek, sen çekip bize ver” talepleri ciddi bir uyarı işaretidir.
- Kartınızı, internet bankacılığı şifrenizi ve SMS onay kodlarınızı hiç kimseyle paylaşmayın.
- Adınıza bilginiz dışında hesap açılıp açılmadığını kontrol edin. TCMB’nin 29 Temmuz 2026’da e-Devlet’te açtığı “Ödeme ve Elektronik Para Kuruluşu Hesap Sahipliği Sorgulama” hizmeti, hangi ödeme ve e-para kuruluşlarında adınıza hesap bulunduğunu tek ekranda gösteriyor (haberimiz).
MASAK da bu zincire odaklanıyor. Eylül 2026’da yayımlanan hawala rehberi; bankaları, ödeme ve e-para kuruluşlarını ve kripto hizmet sağlayıcılarını kanallar arası para geçişleri konusunda uyarıyor (ayrıntılar).
2. Sahte yatırım siteleri ve “yatırım danışmanı” tuzağı
Nasıl işliyor? Sosyal medya reklamları ya da tanıdık gibi görünen hesaplar sizi “garantili kazanç” vaat eden bir platforma yönlendiriyor. İlk küçük yatırımda ekranda kâr görünüyor. Para çekmek istediğinizde ise “vergi”, “komisyon” ya da “hesap doğrulama” adı altında ek ödeme isteniyor.
Resmî tablo: SPK’ya göre izinsiz sermaye piyasası faaliyeti iki yıldan beş yıla kadar hapis ile cezalandırılıyor. SPK bu tür durumlarda savcılığa suç duyurusunda bulunuyor. Kurul, sitelere erişim engeli sürecini de düzenli olarak başlatıyor. 5 Mart 2026’da Türkiye’de yerleşik kişilere izinsiz kaldıraçlı işlem ve kripto alım satımı yaptırdığı belirlenen 46 internet sitesi için bu süreç başlatıldı.
Korunma: Kurumun unvanını SPK’nın yetkili kuruluş listelerinde arayın. Kripto platformu ise SPK’nın kripto varlık hizmet sağlayıcı listelerini kontrol edin. Şahıs hesabına para gönderme talebi, sitenin gerçek bir aracı kurum olmadığının güçlü bir işaretidir. Platform değerlendirmesi için kripto borsası güvenilir mi rehberimize bakın.
3. Sahte karekod (quishing)
Nasıl işliyor? Restoran menülerinde, otopark ödeme noktalarında veya şarj istasyonlarında gerçek karekodun üzerine sahte bir kod yapıştırılıyor. E-postayla “acil işlem” görünümlü karekodlar da gönderilebiliyor. Kod, resmî görünümlü sahte bir siteye yönlendiriyor ve girilen kart bilgileri ile şifreler dolandırıcıların eline geçiyor. GZT’nin aktardığına göre karekodun içindeki zararlı bağlantılar güvenlik yazılımlarınca çoğu zaman fark edilemiyor.
Korunma: Türkiye’de ödemelerde kullanılan ulusal standart TCMB’nin 2020’de belirlediği TR Karekod. Ödeme karekodunu mümkünse bankanızın ya da ödeme kuruluşunuzun kendi uygulamasıyla okutun. Onay ekranında görünen alıcı adı ve tutarın beklediğinizle aynı olduğunu kontrol edin. Karekod sizi kart numarası istenen bir web sayfasına götürüyorsa işlemi durdurun. Fiziksel etiketin üst üste yapıştırılmış olup olmadığına da bakın.
4. SIM swap ve sahte hatlar
Nasıl işliyor? Dolandırıcı, sahte belgelerle hattınızı kendi elindeki bir SIM karta taşıtıyor ya da adınıza yeni bir hat açtırıyor. Böylece bankanızın gönderdiği SMS şifrelerini alıp hesaplarınıza erişebiliyor. Başkaları adına kayıtlanan “açık hatlar” da dolandırıcılıkta sıkça kullanılıyor.
Resmî adım: BTK, Haziran 2026’da Resmî Gazete’de yayımlanan yönetmelik değişiklikleriyle sahte hatlara karşı ek tedbir aldı. Geçerliliği elektronik ortamda doğrulanamayan kimlik belgeleriyle artık abonelik kurulamıyor. Başvuru sahibinin kimliği; yüz, parmak izi özeti ya da e-Devlet şifresi gibi yöntemlerle doğrulanıyor (AA aktarımı).
Korunma: Telefonunuz aniden “şebeke yok” durumuna düşerse ve bir arıza da yoksa vakit kaybetmeden operatörünüzü ve bankanızı arayın. Bankanız izin veriyorsa mobil uygulama onayını (push/biyometri) SMS’e tercih edin. E-postanızda ve bankanızda iki aşamalı doğrulamayı açık tutun.
5. Oltalama (phishing): sahte SMS, e-posta ve siteler
Nasıl işliyor? “Kargonuz bekliyor”, “hesabınız bloke edildi” ya da “puanlarınız silinecek” gibi mesajlar sizi bankanın veya bir kurumun birebir kopyası olan bir siteye yönlendiriyor. Girdiğiniz müşteri numarası, şifre ve SMS kodu anında kullanılıyor.
Resmî uyarılar: BDDK sitesinde şu uyarıyı sabit olarak yayımlıyor: “Kurumumuz hiçbir şekilde telefon, e-posta, internet sitesi veya başka ortamlarda kişisel bilgi talep etmemektedir!” Kurum, dolandırıcılıkla ilgili basın duyurularını 6 Ocak 2025, 13 Şubat 2026 ve 14 Ağustos 2026’da yeniledi. USOM zararlı bağlantı listeleri yayımlıyor. Siber ihbar hizmetleri artık Siber Güvenlik Başkanlığı’nın siberguvenlik.gov.tr adresi üzerinden yürütülüyor.
Korunma: Bankanıza yalnızca resmî uygulamasından ya da adresi kendiniz yazarak girin. SMS’teki linklere tıklamayın. SMS ile gelen onay kodunun hangi işlem için gönderildiğini okuyun. “Kart aktivasyonu” diye gelen kod bir para transferini onaylıyor olabilir.
6. “Güvenli hesap” ve kamu görevlisi taklidi
Nasıl işliyor? Arayan kişi kendini polis, savcı veya banka güvenlik birimi çalışanı olarak tanıtıyor. Hattınızın ya da hesabınızın “terör örgütlerince kullanıldığını” söylüyor ve paranızı korumak için “güvenli bir hesaba” aktarmanızı ya da altınlarınızı teslim etmenizi istiyor.
Emniyet’in uyarısı: Emniyet Genel Müdürlüğü açıkça belirtiyor: Kendini kamu görevlisi olarak tanıtıp hattınızın teröristlerce kullanıldığını söyleyen kişiler dolandırıcıdır. “Savcı ya da polis sizden operasyon için yardım istemez” ve “Kamu görevlileri sizden hesap numarası, para veya altın istemez.” Kocaeli’deki seminerde savcılar da aynı uyarıyı yaptı ve şüphe durumunda bizzat adliyeye giderek teyit edilmesini önerdi.
Korunma: Telefonu kapatın. Kurumu, resmî numarasından kendiniz arayın. Hiçbir kamu kurumu ya da banka paranızı “güvenli hesaba” taşımanızı istemez.
Mağdur olduysanız: adım adım ne yapmalı?
| Sıra | Ne yapmalı? | Nereye? |
|---|---|---|
| 1 | Hemen bankanızı veya ödeme kuruluşunuzu arayın. Kartı ve hesabı kapattırın, işleme itiraz edin, şifreleri değiştirin | Kartın arkasındaki numara veya resmî uygulama |
| 2 | Adınıza bilginiz dışında hesap açılıp açılmadığını kontrol edin | e-Devlet: “Ödeme ve Elektronik Para Kuruluşu Hesap Sahipliği Sorgulama” (TCMB) |
| 3 | Suç duyurusunda bulunun. Dekont, ekran görüntüsü, telefon numarası ve IBAN’ları saklayın | Cumhuriyet Başsavcılığı, polis veya jandarma |
| 4 | Oltalama sitesini veya zararlı bağlantıyı bildirin | USOM / Siber Güvenlik Başkanlığı (siberguvenlik.gov.tr) |
| 5 | Yasa dışı içerik (sahte bahis ve yatırım siteleri, dolandırıcılık ilanları) ihbarı yapın | BTK İhbar Web (ihbarweb.org.tr) |
| 6 | İzinsiz yatırım veya kripto platformunu bildirin | SPK şikâyet ve ihbar kanalları |
| 7 | Hattınız ele geçirildiyse operatörü arayın, hattı kapattırın | GSM operatörünüz |
Zaman kritik. Para FAST ile saniyeler içinde başka hesaplara geçebiliyor. Bu yüzden bankanıza bildirimde bulunmak için beklemeyin. TCMB’nin FAST sıkça sorulan sorularına göre TCMB, yanlış gönderilen ödemelerin iadesinde rol almıyor. Bu süreçte ilk muhatabınız kendi bankanız.
Sonuç: zincirin en zayıf halkası kiralık hesaplar
Kartlı ödemede 3D Secure ve tokenizasyon gibi teknik önlemler güçlendikçe dolandırıcılar insanlara yöneliyor: ikna, taklit ve kiralık hesaplar. 2026’daki düzenlemeler bu zincirin halkalarını hedef alıyor. Hesap kullandırmayı açıkça tanımlayan 7589 sayılı Kanun, BTK’nın hat doğrulama kuralları, TCMB’nin e-Devlet hesap sorgulaması ve MASAK’ın hawala rehberi bu adımların başlıcaları. Kurumsal tarafta alınan önlemler için fintech’te fraud ve güvenlik analizimize ve fraudtech kategorisine bakabilirsiniz.
Birincil kaynaklar
- Emniyet Genel Müdürlüğü — Dolandırıcılık
- TCMB Basın Duyurusu 2026-30 — Ödeme ve e-para hesap sahipliği sorgulama (e-Devlet)
- BDDK — Basın duyuruları (dolandırıcılık uyarıları)
- Memurlar.net — 12. Yargı Paketi 7589 sayılı Kanun olarak Resmî Gazete'de yayımlandı
- Hukuki Haber — Doç. Dr. Enver Kaşlı: IBAN kullandıranlara ceza indirimi düzenlemesi
- Memurlar.net (İHA) — Savcılardan uyarı: 'IBAN'ımı arkadaşım istedi' savunması kurtarmıyor
- Halk TV — Telegram'da banka hesabı kiralama tuzağı: İlanlar MASAK radarında
- SPK — İzinsiz Sermaye Piyasası Faaliyetleri
- Medyascope — SPK 46 site için erişim engeli süreci başlattı
- TRT Haber (AA) — BTK'dan sahte hatlara karşı yeni düzenleme
- GZT — QR kod dolandırıcılığı (quishing) nedir?
- USOM — Ulusal Siber Olaylara Müdahale Merkezi
- TCMB — FAST sıkça sorulan sorular
- BTK — İhbar Web
- Alomaliye — MASAK hawala ve alternatif değer transfer sistemleri ŞİB rehberi
Bu içerikte sponsorlu veya ücretli yerleştirme yoktur. İçerik editoryal ilkelerimize tabidir; hata bildirimleri için düzeltme politikası.